اهمیت بازی کودکان و رشد اجتماعی و ذهنی کودک

تاریخ ارسال: 1394-8-4
نویسنده: مجید
دفعات بازید: 1065
بازی عبارت است از هرگونه فعالیت جسمی یا ذهنی هدفدار که بصورت فردی یا گروهی، انجام و موجب کسب لذت و برآورده شدن نیازهای کودک شود. کودکان نقاط قوت و ضعف خود از جمله تمایل به فرمان دادن یا فرمان بردن، تهاجم یا تسلیم، اجتماعی بودن یا منزوی بودن و همچنین احساسات دوستانه یا خصمانه، افسردگی یا شادی، امیال و آرزوهای خود را از طریق بازی نشان می‌دهند. بازی، رشد عاطفی، اجتماعی ، جسمانی و ذهنی کودک را به همراه دارد.
بازی، در رشد عاطفی کودک نقش مثبتی ایفا می‌کند به این صورت که نیاز به برتری جوئی و بروز احساسات و عواطف، ترس و تردیدها و برو‌نگری را در کودک ارتقاء می‌دهد.

بازی در رشد اجتماعی کودک تأثیر بسزایی دارد و موجب ارتباط کودک با محیط بیرون، شکوفایی استعدادهای نهفته و بروز خلاقیت، همکاری، همیاری و مشارکت کودک می‌گردد. همچنین موجب همانندسازی با بزرگ‌ترها شده و کمک می‌کند که کودک شکست را بطور واقعی تجربه کند.  بازی در رشد جسمی کودک موثر بوده و باعث رشد و هماهنگی دستگاه‌ها و اعضای بدن و تقویت حواس کودک و توانمندی فکری و بدنی او می‌شود.

نقش بازی در رشد ذهنی کودک انکارناپذیر است. رفتار هوشمندانه را تقویت می‌کند و زمینه‌های لازم جهت یادگیری زبان و رشد هوشی و تفکر کودک را فراهم می‌سازد. آن‌چه که از بازی‌های فکری مخصوصاً «کاربرد آن در فلسفه و کودک» مورد نظر است، نقش بازی در رشد ذهنی کودک است که با استفاده از ابزارهای مورد نظر (اسباب‌بازی، داستان، فیلم، کارتون، عکس...) به ارتقاء رشد فکری او کمک می‌کند .
بازی، فرصت‌هایی را برای «ابراز وجود» و «خلاقیت» در کودک فراهم می‌کند و راهی مناسب برای تخلیه هیجان‌ها و انرژی‌های اضافی در او است

مراحل پیشرفت بازی در کودکان 


با بررسی مراحل رشد کودک می‌توان متناسب با سن کودک بازی‌هایی برای آنها طراحی کرد که با اجرای آن، کودکان از توانایی‌های مناسبی برخوردار ‌شوند. بدیهی است که هرکودکی این مراحل را با توجه به ویژگی‌های ذهنی ـ جسمی خود طی می‌کند ولی رشد کافی به معنای کسب و تسلط بر مهارت‌ها و توانایی‌هایی است که کودک در بزرگسالی به آنها احتیاج دارد و پیشرفت در آن، بوسیله بازی صورت می‌گیرد: که این مهارت‌ها را کودک در طی مراحل زندگیش از بدو تولد تا سنین ابتدایی ورود به دبستان می‌گذراند. 
کودک هرچه روند رشد و تکامل را می‌پیماید، نحوة بازی‌های او، از شکل جسمی و عاطفی خارج شده، به سوی ذهنی و خلاقیتی سوق پیدا می‌کند. البته لازم به ذکر است بازی‌های جسمی، زمینه‌‌ساز بازی‌های ذهنی در کودک هستند.

چگونگی بازی‌های فکری   
 
کودکان تجربیات مثبت و احساسات موفقیت‌آمیزی را با انجام بازی بدست می‌آورند بازی‌های خلاق فرصتی را برای کودک فراهم می‌آورد تا از قوه خلاقیت و تخیل خود در حل مسئله استفاده کرده، آن را رشد داده و تقویت نماید.

اهمیت بازی، در دوران اولیه کودکی 

بازی یکی از عوامل مهمی است که بر روحیه و شخصیت کودک اثر گذاشته و بخش جدایی‌ناپذیر زندگی اوست. روان‌شناسان و جامعه‌شناسان بر این باورند که بازی در سال‌های اولیه برای کودک بسیار حیاتی است و به جز پدید آوردن شادی، برای رشد جسمی و روان‌شناختی کودک اهمیت ویژه‌ای دارد. به وسیلة بازی، کودک راه‌های برخورد و تعامل با محیط پیرامون خود را فرا می‌گیرد و مهارت‌های اجتماعی و زبانی را کسب می‌کند. بازی، فرصت‌هایی را برای «ابراز وجود» و «خلاقیت» در کودک فراهم می‌کند و نیز راهی مناسب برای تخلیه هیجان‌ها و انرژی‌های اضافی در او است. کودک از طریق بازی با فرهنگ جامعة خویش آشنا می‌شود؛ هنجارها و ارزش‌های اجتماعی را درونی می‌کند و در نهایت، نقش‌های اجتماعی را می‌پذیرد.

امروزه اهمیت بازی در دوران کودکی با پژوهش‌های گسترده‌ای به طور کامل تأیید شده است. برای مثال؛ اگر کودک را به ماهی تشبیه کنیم، بازی همانند آب زلالی است که کودک در آن شناور می‌باشد. پس بازی برای کودک، همان زندگی است. از این‌رو باید شور زندگی را در میان کودکان ایجاد کرد و کودکان را همواره به بازی تشویق نمود.
چنان چه کودکی را از بازی محروم کنند، موجودیت، سلامت و آینده‌اش را از او ستانده‌اند. دنیای بدون بازی، از نظر کودک زندانی بیش نیست. بازی، زیرمجموعة سرگرمی است. سرگرمی دارای زیرمجموعه‌های متفاوت و تا حدی مرتبط به یکدیگر است که انواع بازی (از قبیل فکری و جسمی) شاخه‌ای از آن محسوب می‌شود.

در حقیقت می‌توان گفت بازی، نوعی سرگرمی با ویژگی‌های زیر است: 

هیجان‌انگیز ، هدفمند؛ متناسب با سن کودک؛ برانگیزاننده کنجکاوی؛ انتخاب آزادانه؛ لذتبخش و ... 
پژوهشگران و معلمان (فلسفه و کودک) برای بازی اهمیت خاص و ویژه‌ای قائل هستند. در صورتی‌که بازی همه یا برخی از موارد زیر را بدنبال داشته باشد، «فکری» محسوب می‌شود: 
ـ توانایی حل مسئله 
ـ ایجاد خلاقیت و ابتکار 
ـ رشد ذهنی و مهارت فکری (دقت و تمرکز) 
ـ برانگیختن حس رقابت 
ـ مهارت ارتباط برقرار کردن (بین اشیاء، پدیده‌ها، کلمات و...)، 
ـ یافتن شباهت‌ها و تفاوت‌ها 
ـ کشف قابلیتهای خود و تقویت حواس 5 گانه (گفتاری، شنیداری و ...) 
ـ ایجاد تشخیص، ارزیابی و انتخاب درست ایده‌ها 
ـ ایجاد کندوکاو فلسفی 
ـ بوجود آوردن حس همکاری مسئولیت‌پذیری و مشارکت 
ـ بالا رفتن میزان یادگیری 
ـ پیش‌بینی 
بنابراین دامنه سرگرمی وسیع است. به عنوان مثال گوش دادن محصولات صوتی، تماشای محصولات رسانه‌ای، بازدیدها، مطالعه کتب و .. از جمله سرگرمی ‌هایی است که در صورت داشتن ویژگی‌های بازی و فراهم آوردن موجبات مذکور، جزء بازی‌های فکری محسوب خواهد شد.

مادرانه
نیک صالحی

پزشکی, اهمیت بازی کودکان, رشد اجتماعی, رشد ذهنی کودک

جدیدترین مطالب بخش کودکانه زیر مجموعه کودکانه

شعرهای کودکانه و خاطره انگیز

1394-4-14
مجید
1372

شعر زیبای کودکانه توی ده شلمرود

1394-4-14
مجید
977

یکی بود یکی نبود

1394-4-14
مجید
1025
حساسیت کودک به پوشک را چگونه درمان کنیم؟
1394-4-15
مجید
1117

رفلاکس کودکان را چگونه تشخصی می دهند؟

1394-4-15
مجید
1075
روند اجتماعی شدن و گسترش توانمندی‌های کودک، از حدود 3 سالگی آغاز می‌شود و به همین دلیل مهدکودک رفتن کودک، بسیار مهم است
1394-4-21
مجید
652
علل و روشهاي مقابله چرا كودك از خوردن امتناع مي كند و چه بايد كرد؟
1394-4-21
مجید
978
اکثر کودکان زیر سه سال حداقل یکبار شخص دیگری را گاز می‌گیرند.
1394-4-21
مجید
805
كودكان باید بتوانند نشانه‌ هایی را از خود بروز بدهند كه نشان ‌دهنده استفاده از صداها برای ایجاد ارتباط با محیط اطراف باشد.
1394-4-22
مجید
738
36 مطلب آخر بخش کودکانه

شعرهای کودکانه و خاطره انگیز

1394-4-14
مجید
1372

شعر زیبای کودکانه توی ده شلمرود

1394-4-14
مجید
977

یکی بود یکی نبود

1394-4-14
مجید
1025
حساسیت کودک به پوشک را چگونه درمان کنیم؟
1394-4-15
مجید
1117

رفلاکس کودکان را چگونه تشخصی می دهند؟

1394-4-15
مجید
1075
روند اجتماعی شدن و گسترش توانمندی‌های کودک، از حدود 3 سالگی آغاز می‌شود و به همین دلیل مهدکودک رفتن کودک، بسیار مهم است
1394-4-21
مجید
652
علل و روشهاي مقابله چرا كودك از خوردن امتناع مي كند و چه بايد كرد؟
1394-4-21
مجید
978
اکثر کودکان زیر سه سال حداقل یکبار شخص دیگری را گاز می‌گیرند.
1394-4-21
مجید
805
كودكان باید بتوانند نشانه‌ هایی را از خود بروز بدهند كه نشان ‌دهنده استفاده از صداها برای ایجاد ارتباط با محیط اطراف باشد.
1394-4-22
مجید
738
بسیاری از بیماریهای زمینه‌ای کودک بیماریهای متابولیک و کلامی و یا اختلالات گوارشی و یا بیماریهای عصبی و یا اختلالات روانی ممکن است حالت عادی کودک را تغییر داده و منجر به این شود که ابراز نیاز کودک به طرز عادی نباشد.
1394-4-22
مجید
943
معمولا در هر سنی جیغ زدن معنا و مفهوم متفاوتی دارد. مثلا در سنین زیر یک سال، جیغ زدن می تواند راه ارتباطی شیرخوار با مادرش باشد.
1394-4-22
مجید
1524
در اتاق​ کودک از جورچین‌های بزرگ گرفته تا انواع عروسک باربی، دارا و سارا و حتی عروسک‌های دست‌کشی  پیدا می‌شود در حالی که تنها شش ماه است به دنیا آمده است.
1394-5-15
مجید
1089
چرا بعضی کودکان دروغ میگویند
1394-5-4
مجید
1131
1394-5-6
مجید
566
بسياري از متخصصين معتقدند كه بهتر است كودكان زير 3 سال اصلا با كامپيوتر و بازيهاي ويديويي آشنا نشوند و تا آنجا كه ممكن است با اسباب بازي هاي قابل لمس و واقعي مثل لگو و خانه سازي و ... سرگرم شوند
1394-5-6
مجید
756
1394-5-6
مجید
979
گاهی غذانخوردن از بی‌اشتهایی نیست، بلکه از لجبازی‌ کودک ناشی می‌شود
1394-5-7
مجید
930
به بجه ها خاطرنشان کنید که حتی اگر به خوبی یک سخنران هم صحبت کنند، نباید انتظار داشته باشندکه همیشه پاسخ مثبت بگیرند
1394-5-7
مجید
907
1394-5-7
مجید
1054
یکی بود کی بود؟
1394-5-11
مجید
1466
جیک و جیک و جیک
1394-5-11
مجید
959
ماه تولد تو
1394-5-11
مجید
1052
1394-5-11
مجید
1123
1394-5-11
مجید
1248
کلاغه می گه قار قار،آی بچه هاخبردار
1394-5-11
مجید
730
هرچه بزرگ تر می شوند، کنترل شان سخت تر می شود، اما شیطنت های شان شیرینی زندگی است.
1394-5-30
مجید
808
کودکانی که با شیشه شیر تغذیه می شوند بیشتر از کودکانی که با پستان مادر تغذیه می شوند دچار انگشت مکیدن می شوند.
1394-5-30
مجید
1241
13 غذایی که هوش کودکان‌تان را افزایش می دهد
1394-5-30
مجید
855
کودکان آزاد به دنیا آمده‌اند؛ رها از هر قانونی. کودکان همه‌چیز را برای خودشان می‌دانند و معنای قانون و مالکیت را نمی‌دانند. 
1394-5-30
مجید
1248
کودک جیغ می‌کشد تا برایش عروسکی را که پشت ویترین مغازه دیده‌ است، بخرند. پدر و مادر اما نمی‌دانند چه کاری باید انجام دهند.
1394-5-30
مجید
809
اگر چه ممکن است اولین حمام نوزاد کمی سخت به نظر برسد اما با کمی بزرگتر شدن نوزاد می توانید زمان حمام را به فرصتی برای نزدیکی و پیوند بیشتر با کودک تبدیل کنید.
1394-8-4
مجید
1144
گرفتن بچه‌ها از پوشک، گاهی از جدا کردن‌شان از شیشه شیر و پستانک هم سخت‌تر به نظر می‌رسد. کودکی که می‌تواند هر زمان که اراده کرد در پوشکش اجابت مزاج کند، اغلب در برابر جدا شدن از این حاشیه امن مقاومت می‌کند
1394-8-4
مجید
670
بازی در رشد اجتماعی کودک تأثیر بسزایی دارد و موجب ارتباط کودک با محیط بیرون، شکوفایی استعدادهای نهفته و بروز خلاقیت، همکاری، همیاری و مشارکت کودک می‌گردد.
1394-8-4
مجید
1065
مطالب تصادفی
بسیاری از بیماریهای زمینه‌ای کودک بیماریهای متابولیک و کلامی و یا اختلالات گوارشی و یا بیماریهای عصبی و یا اختلالات روانی ممکن است حالت عادی کودک را تغییر داده و منجر به این شود که ابراز نیاز کودک به طرز عادی نباشد.
1394-4-22
مجید
943
علل و روشهاي مقابله چرا كودك از خوردن امتناع مي كند و چه بايد كرد؟
1394-4-21
مجید
978
اکثر کودکان زیر سه سال حداقل یکبار شخص دیگری را گاز می‌گیرند.
1394-4-21
مجید
805

شعرهای کودکانه و خاطره انگیز

1394-4-14
مجید
1372
به بجه ها خاطرنشان کنید که حتی اگر به خوبی یک سخنران هم صحبت کنند، نباید انتظار داشته باشندکه همیشه پاسخ مثبت بگیرند
1394-5-7
مجید
907
جیک و جیک و جیک
1394-5-11
مجید
959
هرچه بزرگ تر می شوند، کنترل شان سخت تر می شود، اما شیطنت های شان شیرینی زندگی است.
1394-5-30
مجید
808
چرا بعضی کودکان دروغ میگویند
1394-5-4
مجید
1131
1394-5-6
مجید
979
ماه تولد تو
1394-5-11
مجید
1052
كودكان باید بتوانند نشانه‌ هایی را از خود بروز بدهند كه نشان ‌دهنده استفاده از صداها برای ایجاد ارتباط با محیط اطراف باشد.
1394-4-22
مجید
738
اگر چه ممکن است اولین حمام نوزاد کمی سخت به نظر برسد اما با کمی بزرگتر شدن نوزاد می توانید زمان حمام را به فرصتی برای نزدیکی و پیوند بیشتر با کودک تبدیل کنید.
1394-8-4
مجید
1144