کاش همه ديوار گرگان را می شناختند

تاریخ ارسال: 1394-7-13
نویسنده: مجید
دفعات بازید: 1537
به گزارش مشرق به نقل از ايسنا، سه ديوار مربوط به دوره‌ي ساساني در محدوده‌ي درياي خزر تا كنون شناسايي شده‌اند. در اين ميان، ديوارهاي گرگان و تميشه در حوزه‌ي استحفاظي استان گلستان قرار دارند و ديوار دربند يا قفقاز در محدوده‌ي كشور جمهوري آذربايجان واقع شده است. ديوار گرگان كه در جهت شرقي - غربي با 200 كيلومتر طول ساخته شده است از درياي خزر شروع مي‌شود و تا پارك ملي گلستان ادامه دارد. ديوار تميشه نيز كه در خلاف جهت اين ديوار يعني در جهت جنوبي ـ شمالي ساخته شده است وبا 15 كيلومتر طول از دامنه‌ي جنوبي البرز تا خليج گرگان امتداد دارد.

gallery_201510054094287683881

حميد عمراني - معاون ميراث فرهنگي اداره كل ميراث فرهنگي و گردشگري استان گلستان - درباره‌ي جايگاه اين ديوار در جهان به خبرنگار ايسنا توضيح داد: ديوار بزرگ گرگان از نظر طولي پس از ديوار چين، دومين ديوار طولاني در قاره‌ي آسياست؛ ولي در جهان پس از ديوار چين با حدود شش‌هزار كيلومتر طول و ديوار ليمز با حدود 500 كيلومتر طول، ديوار گرگان سومين ديوار طولاني جهان است.

gallery_201510056498511153985

او درباره‌ي قدمت اين ديوار نيز بيان كرد: برخي معتقدند ديوار بزرگ گرگان به دوره‌ي مادي، هخامنشي يا اشكاني مربوط مي‌شود؛ ولي مطالعات باستان‌شناسي انجام‌شده نشان مي دهد كه ديوار بزرگ گرگان به اواخر دوره‌ي ساساني متعلق است و بازه‌ي زماني 429 ميلادي تا حدود سال 615 ميلادي را دربرمي‌گيرد.

او ادامه داد: از نظر قدمت، ديوار چين كه به دوره‌ي پيش از تاريخ مربوط مي‌شود قديمي‌ترين ديوار در دنياست. ديواره‌هاي آنتوني در يونان، ديوار گرگان و تميشه كه تقريبا در يك دوره هستند در رده‌ي بعدي قرار دارند.

gallery_201510051960754503346

به گفته‌ي عمراني، يكي از جنبه‌هايي كه ديوار گرگان را با 1700 سال قدمت مطرح كرده، به مهندسي آن مربوط مي‌شود كه از ديوار چين و ليمز پيشرفته‌تر است. در ديوار چين از مصالحي مانند سنگ، چوب و آجر استفاده شده، ولي تمام 200 كيلومتر ديوار گرگان از آجر ساخته شده است و اين نشان از مهندسي قوي به كار رفته در اين ديوار دارد.

gallery_201510053357651520102

او با اشاره به اين‌كه ساختار ديوار تميشه نيز شبيه ديوار گرگان است، اظهار كرد: يكي ديگر از مشخصه‌هاي ديوار گرگان اين است كه طبق منابع تاريخي، اين ديوار بايد بين 6 تا 10 متر ارتفاع داشته باشد كه از وجود 6 متر آن مطمئن هستيم؛ ولي براي اطمينان از وجود ارتفاع 8 تا 10 متري، به كاوش‌هاي باستان‌شناسي بيشتر نياز است. همچنين به نظر مي‌رسد ارتفاع شش متر بايد در تمام مسير ديوار وجود داشته باشد، زيرا ساسانيان براي جلوگيري از نفوذ دشمن حصارهاي محكمي را ايجاد مي‌كردند.

عمراني درباره‌ي ديگر ويژگي‌هاي ديوار بزرگ گرگان، توضيح داد: مقابل ديوار، خندقي به طول 200 متر و عرض 30 متر وجود دارد كه از آن به‌عنوان مانعي براي جلوگيري از نفوذ دشمن استفاده مي‌شد. در واقع، زمان جنگ آب گرگان‌رود را كه پشت ديوار گرگان واقع شده است، به سمت خندق هدايت مي‌كردند تا مانعي براي نفوذ دشمن باشد. علاوه بر اين، يك سد نيز به نام كرگز روي ديوار گرگان ساخته شده بود تا آب مورد نياز خندق تأمين شود.

gallery_201510056343994794003

به گفته‌ي اين باستان‌شناس، از آنجا كه تمام 200 كيلومتر طول ديوار گرگان براي به آجر نياز داشته است، خاك حاصل از حفاري خندق را با كاه مخلوط مي‌كردند و خشت‌هايي با ابعاد 40*40*10 توليد مي‌كردند و براي اين‌كه مقاومت اين آجرها زياد شود، آن‌ها را در كوره مي‌پختند. تا كنون حدود 150 كوره در اطراف ديوار شناسايي شده است. همچنين براي گرم كردن كوره‌ها از چوب‌هاي جنگلي يا خاك و خاشاك يا ني استفاده مي‌شد. به اين ترتيب كه براي كوره‌هاي واقع‌شده در نواحي شرقي كه با جنگل فاصله زياد داشتند از ني، خاك و خاشاك استفاده مي‌شد و براي كوره‌هاي واقع در نواحي غربي كه به جنگل نزديك بودند از چوب‌هاي جنگلي استفاده مي‌شد.

عمراني درباره‌ي ويژگي‌ ديگري كه ديوار گرگان را در جهان ممتاز مي‌كند، گفت: پشت ديوار گرگان 36 قلعه با وسعت‌هاي 5 تا 20 هكتار شناسايي شده‌اند كه همه‌ي آن‌ها ويژگي‌هاي دفاعي دارند. البته در نواحي غربي ديوار كه بيشتر دشت و بيابان است و ديد بيشتري وجود دارد قلعه‌ها با تراكم كمتري ساخته شده‌اند، ولي در نواحي شرقي كه تپه ماهور و كوهستان بيشتري به‌چشم مي‌خورد قلعه‌ها متراكم‌تر هستند.

او بيان كرد: علاوه بر اين يكسري قلعه نيز با حدود فاصله‌ي سه كيلومتري در اطراف ديوار گرگان وجود دارند كه به‌عنوان نيروهاي پشتيبان قلعه‌هاي دفاعي بودند و تا كنون 25 مورد از آن‌ها شناسايي شده است. يكي از نكات جالب توجه درباره‌ي اين قلعه‌ها اين است كه علاوه بر ارگ، حصار و برج و بارو همه‌ي آن‌ها نيز خندق داشته‌اند. همچنين بزرگ‌ترين قلعه در ميان اين قلعه‌هاي پشتيبان، 330 هكتار وسعت دارد.

gallery_201510055508522804363

عمراني با تأكيد بر اين‌كه تمام مطالب گفته‌شده از شگفتي‌هاي ديوار گرگان محسوب مي‌شوند كه ديوار چين به‌عنوان طولاني‌ترين ديوار جهان از آن‌ها برخوردار نيست، اضافه كرد: در نواحي شرقي خليج گرگان، بخش‌هايي از ديوار در رسوبات درياي خزر دفن شده است و شايد در بخشي، اين ديوار به ديوار تميشه متصل شده باشد.

به گزارش ايسنا، در حال حاضر يك گروه باستان‌شناسي قصد دارد كاوش نجات‌بخشي را در بخشي از اين ديوار كه قرار است راه‌آهن از آنجا عبور كند، انجام دهند. البته به گفته‌ي معاون ميراث فرهنگي استان گلستان، اين بخش از ديوار تا كنون كاوش نشده است و براي نخستين‌بار به‌صورت نجات‌بخشي كاوش در آن انجام خواهد شد؛ اما او تأكيد كرد كه پس از پايان كاوش نجات‌بخشي و مشخص شدن نتايج، درباره‌ي عبور راه‌آهن از اين منطقه توسط اداره كل ميراث فرهنگي استان گلستان تصميم‌گيري خواهد شد. 

ایران گردی, استان گلستان, ديوار گرگان

جدیدترین مطالب بخش ایران گردی زیر مجموعه گلستان
استان گُلِستان از استان‌های شمالی ایران است. مرکز این استان گرگان است
1394-7-10
مجید
2489
در 17 کیلومتری شمال شرقی گرگان مجموعه ای از چند تپه با برجستگی نزدیک به همدیگر قرار دارد که به آنها تورنگ تپه می گویند. تپه ای تاریخی که از جنوب شرقی دریای خزر، 60 کیلومتر فاصله دارد و به آن تورنگ تپه می گویند.
1394-7-10
مجید
2536
آستان امامزاده قرن آباد درشهرستان گرگان، بخش مرکزی، شهرگرگان، دهستان استرآبادجنوبی، 4 کیلومترى روستای قرن آباد داخل طبیعت وباصفای جنگلی و با موقعیت خاص و ارزشمندى واقع شده است.
1394-7-10
مجید
1514
پارک جنگلی قرق در 24 کیلومتری شرق گرگان و در مسیر مشهد واقع شده است.
1394-7-10
مجید
2054
آب این آبشار از دامنه شمالی کوه هارون به ارتفاع 1780 متر سرچشمه می گیرد و با عبور از جنگل زیبای کبود وال منظره بسیار بدیعی را بوجود آورده است، این آب زلال و شفاف بوده و قابلیت شرب دارد.
1394-7-11
مجید
2282
اين پارك در 11 كيلومتري غرب آزاد شهر دئر شاهراه آسيايي تهران ـ مشهد و در شرق دلند واقع شده است . 
1394-7-11
مجید
1052
 رامیان بی شک زیباترین شهرستان استان گلستان می باشد که از نظر طبیعی به دو قسمت جلگه ای و کوهستانی تقسیم می شود،
1394-7-11
مجید
3495
آبشار شيرآباد که با ارتفاي بلند و درياچه‌اي عميق، همه ساله تعداد بيشماري از مسافران و علاقمندان طبيعت را به سوي خويش جذب مي‌کند.
1394-7-12
مجید
923
غار شیرآباد ضمن جاری بودن آب از آن و ایجاد آبشارهای گوناگون، زیستگاهی بسیار مهم برای بعضی از گونه‌ها از جمله سمندر کوهستانی به‌شمار می‌رود.
1394-7-12
مجید
940
36 مطلب آخر بخش ایران گردی

همه چیز در باره آذربایجان غربی سرزمین شمس پیر مولوی

1394-3-31
مجید
1584
غار سهولان بعد از «غار عليصدر» همدان دومين غار آبي ايران به شمار مي‌آيد
1394-3-31
مجید
1902

مارمیشو؛ ناشناخته‌ای در دنیای ارومیه

1394-4-1
مجید
3517
قره کلیسا، کلیسایی تاریخی در استان آذربایجان غربی
1394-4-1
مجید
1163
تخت سلیمان ودریاچه پر رمز و راز آن
1394-4-1
مجید
2920
از تپه حسنلو چه میدانید؟
1394-4-1
مجید
3126
1394-4-2
مجید
1903
آشنایی با برج سه گنبد - آذربایجان‌غربی 
1394-4-3
مجید
2748

مسجد جامع ارومیه، مسجدی سلجوقی با محراب ایلخانی

1394-4-3
مجید
4674
1394-4-3
مجید
5929
كليسای سير، يكي از آثار سنگي استان اذربایجان غربی
1394-4-3
مجید
1859
استان آذربایجان شرقی (به پارسی باستان: آذربادگان) یکی از استان‌های ایران است
1394-4-3
مجید
1814
آسیاب‌خرابه (به ترکی آذربایجانی: خارابا دییرمان) یکی از مکان‌های دیدنی و گردش‌گری استان آذربایجان شرقی می‌باشد
1394-4-8
مجید
2435

بازار تبریز بزرگ‌ترین بازار سرپوشیده آجري جهان و یکی از شاهکارهای معماری ایرانی است. 

1394-4-8
مجید
3470
خانهٔ مشروطه در یکی از محله‌های قدیمی شهر تبریز به نام راسته‌کوچه و در غرب بازار تبریز قرار گرفته‌است.
1394-4-8
مجید
1357

کندوان در 50 كيلومتري جنوب غربي تبريز؛ يكي از روستاهاي دهستان سهند مي باشد 

1394-4-8
مجید
5341

ارگ تبریز (علی‌شاه) نام یک بنای تاریخی در تبریز است

1394-4-8
مجید
1361

خانه قدکی تبریز،از کاربری مسکونی به کاربری آموزش عالی تغییر عملکرد داده است

1394-4-10
مجید
1716

در اوایل سال 1337 خورشیدی کلنگ ساختمان موزه آذربایجان  زده شد

1394-4-10
مجید
1214

آشنایی با مقبره الشعرای تبریز

1394-4-11
مجید
2884

ایل گلی ( شاه گلی ) از گردشگاه های زیبای تبریز است که در جنوب شرقی تبریز بر دامنه تپه ای واقع شده است

1394-4-14
مجید
1236

مسجد کبود تبریز بنایش به ۵۰۰ سال پیش بازمی‌گردد

1394-4-14
مجید
3361
حمام نوبر یکی از آثار تاریخی شهر تبریز است که در دوره قاجار ساخته شده است.
1394-4-14
مجید
2405

محمد حسین بهجت تبریزی متخلص به شهریار شاعر پر آوازۀ کشورمان که با کتاب حیدر بابایه سلام به اوج شهرت رسید در روستای خشکناب تبریز دیده به جهان گشود

1394-4-15
مجید
2822

مجارشین یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان گنبرف بخش مرکزی شهرستان اسکو قرار گرفته است

1394-4-15
مجید
2327
طبیعت زیبا و دل انگیز استان اردبیل در فصل بهار با چشم اندازهای روح نواز و گل های رنگارنگ در دشت های سبز و کوهپایه های استوار، دل هر گردشگری را می نوازد 
1394-4-18
مجید
2977

شهر سیاحتی سرعین در ‪ ۲۵‬ کیلومتری شهر اردبیل قرار دارد. این شهر یکی از مهمترین مراکز استقرار چشمه‌های آبگرم در ایرن است

1394-4-18
مجید
4011

اردبيل از شهرهاي کهن ايران است که حدود 5000 سال قدمت دارد.در لوحه‌هاي گلي سومريان به صورت ارتا ثبت گرديده‌است که خود قدمت شهر را تا 5000 سال ميرساند.

1394-4-18
مجید
1395

بقعه شیخ صفی الدّین اردبیلی در مجموعه‌ای از آرامگاه‌های بزرگان، مشایخ و سلاطین صفوی و فضاهای آیینی و عبادی اردبیل، قرار دارد

1394-4-18
مجید
2762

علت نامگذاری این دریاچه، شوری بسیار زیاد آب آن بوده که امروزه با افزوده شدن آب شیرین از شوری آن کاسته شده، به طوریکه ماهی قزل آلای رنگین کمان در آن پرورش داده می شود

1394-4-19
مجید
2172

این دریاچه در ۴۸ کیلومتری جنوب شرقی اردبیل به‌طرف خلخال در یکی از دره‌های کوهستان باغیرو و در ارتفاع ۲۵۰۰ متری از سطح دریا قرار دارد 

1394-4-19
مجید
1630

موزه مردم‌شناسی اردبیل در میدان عالی قاپوی اردبیل در محل حمام آقانقی (متعلق به دوره پیش از صفویه و نیمه دوم قرن هفتم هجری قمری) بنا شده است. هر ساله جمع کثیری از گردشگران از این مکان دیدن می نمایند.

1394-4-19
مجید
1162

مجموعه تاريخي بازار اردبيل در ميانه شهر و در طرفين خيابان امام خميني واقع گرديده و به جهت قدمت و دارا بودن معماري سنتي از بازارهاي تاريخي و جالب توجه ايران به شمار مي‌آيد

1394-4-19
مجید
1153

شیخ کلخوران در 3 کیلومتری شهر اردبیل واقع شده است.این آبادی از دیر باز به علّت وجود آرامگاه جد سلاطین صفوی در آن، مورد توجه بوده است

1394-4-19
مجید
1207

مسجد جمعه اردبيل در شمال شرقي شهر كه بر روي تپه باستاني قرار دارد بازمانده مسجد عظيم، گسترده و كم نظيري است كه در دوره هاي مختلف اسلامي بخصوص دوره سلجوقي شكل گرفته است

1394-4-19
مجید
2635

پلها و خانه هاي قديمي اردبیل

1394-4-19
مجید
3836
مطالب تصادفی

شهر سیاحتی سرعین در ‪ ۲۵‬ کیلومتری شهر اردبیل قرار دارد. این شهر یکی از مهمترین مراکز استقرار چشمه‌های آبگرم در ایرن است

1394-4-18
مجید
4011
استان خراسان رضوی یکی از استان‌های خراسان در شمال شرقی ایران به مرکزیّت مشهد است
1394-4-26
مجید
1199
آشنایی با برج سه گنبد - آذربایجان‌غربی 
1394-4-3
مجید
2748
خانه ابریشمی رشت در ضلع جنوب شرقی میدان صیقلان و در انتهای کوچه شاعری جای دارد. بافت پیرامونی این خانه از جلوه ای نسبتاً سنتی و تاریخی برخوردار است. ارتباط خانه مزبور با خیابان های اصلی شهر پس از گذر از معابر پر پیچ و خم و کوچه های باریک صورت می پذیرد.

1394-7-29
مجید
1748
قدمت چشمه‌علی به حدود ۸۰۰۰ سال پیش بر می‌گردد
1394-4-24
مجید
1182
اهمیت آتشکده به قدمت آتش درون آن است که گفته شده از حدود ۱۵۲۰ سال پیش تا کنون فروزان مانده و حفاظت گردیده است .
1394-9-8
مجید
2054
کلشتر یکی از روستاهای استان گیلان در ایران است. این روستا در بخش مرکزی شهرستان رودبار جای دارد و مرکز دهستان کلشتر است. بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵، جمعیت این روستا ۱۲۷۲ نفر (۴۰۹ خانوار) بوده است
1394-8-3
مجید
1927
دریاچه نمک آران،خطب شکن،چاه دستکن،چاله سنبک (چاله هندوانه)،جزیره سرگردان
1394-4-20
مجید
2357
دریاچه کوه گل در شمال شهرستان بویراحمد و در شمال شرقی شهر توریستی سی سخت در «دهانه انبری» گردنه مشهور «بیژن» و تپه های «کوه گل» واقع شده است.
1394-7-1
مجید
1199
محوطه باستانی و مقدس بیستون در طول ۵ کیلومتر و عرض ۳ کیلومتر در شرق استان کرمانشاه قرار دارد و یکی از معتبر ترین آثار باستانی جهان می باشد .
1394-6-23
مجید
3897
گنبد قابوس ، بلندترین برج آجری جهان و یکی از بی‌نظیرترین یادمان‌های برجسته معماری ایران در دوره اسلامی است که درشمال شهر گنبد قابوس و در سه کیلومتری بازمانده شهر قدیم جرجان مرکز حکومت آل زیار قرار دارد.
1394-7-15
مجید
990
محوطه های باستانی سرخ دم لکی و سرخ دم لری به ترتیب در 6 کیلومتری شمال غربی و 10 کیلومتری جنوب شرقی کوهدشت در منطقه لکستان واقعند. نامگذاری این دو محوطه باستانی بنام لکی و لری بدلیل مجاورت آنان با دو روستای لک نشین سرخ دم و لرنشین خوشناموند است.
1394-8-9
مجید
1334